Senegal is gelegen in de Sahel in West Afrika. Het klimaat heeft een nat en een droog seizoen. Niemand weet precies waar de naam van het land vandaan komt. Sommigen vermoeden dat het genoemd is naar de Senegal rivier die langs de noordelijke grens stroomt. Anderen beweren dat de naam komt van ‘Suñu Gaal’ dat ‘onze kano’ betekent in het ‘Wolof’ (een lokaal dialect). Weer anderen denken dat de naam komt van ‘Zenega’, een Sahara stam..Welke verklaring lijkt jou het meest waarschijnlijk?

Senegal is een voorbeeld voor stabiliteit in Afrika. Het land heeft een solide democratie en de hele bevolking kan actief deelnemen aan de politieke besluitvorming van het land. Dit is niets nieuws, want dit democratiserings-proces begon al voordat je opa en oma werden geboren! Zelfs toen Senegal nog een Franse kolonie was, had het al vertegenwoordiging in het (Franse) parlement. Het land werd onafhankelijk in 1960. Toen volgde een periode van 40 jaar waarin de Socialistische partij aan de macht was. Ondanks de stabiliteit, heeft het land sinds de onafhankelijkheid ook veel onrust en verkiezingsfraude gekend. Hier is een einde aan gekomen met de vreedzame verkiezingen van 2000.

Toch heeft Senegal ook problemen, ondanks het goede voorbeeld van democratie en een stabiele economie. Volgens een armoede-onderzoek uit 2006 heeft 2 derde van alle families in Senegal te weinig te eten.

Wil je meer weten over Senegal? Klik dan op de volgende tab.

De Senegalese vlag werd ontworpen in 1960, vlak na de onafhankelijkheid. Het ontwerp is gebaseerd op de Franse driekleur, maar het heeft de kleuren van Afrika. Groen staat voor Islam, vooruitgang en hoop; geel voor natuurlijke rijkdom en rood voor de opoffering in de strijd voor onafhankelijkheid. De ster in het midden symboliseert eenheid en hoop.

Bijna de helft van Senegal is semi-aride (aride betekent droog, woestijnachtig). Er is een hoog risico van verwoestijning van het land, vooral als het land doorgaat met kappen van bos voor brandhout. De watervoorziening is ook een grote zorg. Meer dan 90% van het water wordt gebruikt in de landbouw.

Maar, Senegal heeft ook belangrijke maatregelen genomen om de kwetsbare natuur te beschermen. Zo zijn er bijvoorbeeld 6 nationale parken. Samen beslaan zij 4% van het totale landoppervlakte. Het grootste park, ‘Niokolo Koba’ genaamd, werd geopend in 1954 en ligt in het zuiden van het land. Jaarlijks gaan hier veel toeristen naar toe. Er zijn 84 verschillende soorten zoogdieren en meer dan 350 vogelsoorten. UNESCO heeft het park daarom toegevoegd aan de Wereld Erfgoedlijst. In andere regio’s, buiten de nationale parken, worden diersoorten bedreigd en hebben extra bescherming nodig.

Zou jij kunnen helpen deze uitdagingen aan te gaan? Denk er eens over na…

In Senegal word je door muziek omringd: op de markt, in auto’s, huizen, restaurants. De meest bekende klank is die van de ‘tama’, ook wel de ‘pratende trommel’ genoemd. Dit is een trommel met reepjes leer eraan bevestigd die, gespeeld onder één arm, de typische Senegalese klank maakt.

De wortels van de populaire muziek komen uit de jaren ’60. Er kwamen in die tijd, net na de onafhankelijkheid, veel bandjes op die Westerse muziek speelden. Deze muziek werd gemixt met inheemse klanken, ritme en tekst in de lokale taal, Wolof.

Senegalese muziek heeft ook Latino en folk invloeden. Een heel populair instrument is de ‘kora’. Deze lijkt op een mix van een gitaar en een harp.

Hieronder kun je Senegales videoclips bekijken. Kies één van de artiesten.  http://www.musicvideos.the-real-africa.com/senegal/

Met zijn Franse, Portugese en Noordafrikaanse invloeden, wordt de Senegalese keuken als één van de beste van Afrika beschouwd. Heb je interesse in de nationale specialiteiten? Dat zou wel eens een moeilijke keuze kunnen worden. Een voorbeeld is ‘kip au Yassa’, dat geserveerd wordt met pepers, uien en citroensaus; of ‘tieboudienne’, een viscake gevuld met kruiden en rijst; of ‘thiou’, een sterke tomatensaus geserveerd met vis of vlees. Lijkt dat je niks? Dan is er nog de ‘maffé’: vlees in pindasaus.

Lokale maaltijden worden meestal geserveerd met kip of vis. Omdat de meerderheid van de bevolking Moslim is, wordt varkensvlees eigenlijk niet gegeten. Andere soorten vlees en groenten worden over het algemeen gestoofd, gemarineerd in kruiden en specerijen, en dan geserveerd met couscous, rijst of brood.

En het favoriete toetje? Erg zoet, geserveerd met vers fruit, gevolgd door koffie of thee.

Als verschillende ethnische groepen dichtbij elkaar leven, ontstaan er vaak problemen. Dit geldt eigenlijk niet voor Senegal. Over het algemeen kunnen de verschillende groepen goed met elkaar overweg. Er zijn een aantal culturele gebruiken die hetzelfde zijn bij de verschillende groepen. Groeten is bijvoorbeeld een belangrijk onderdeel van de cultuur. Als twee mensen ruzie hebben, schreeuwen of schelden ze niet tegen elkaar, ze weigeren gewoon elkaar te begroeten!

De linkerhand wordt in het algemeen niet gebruikt om mensen te groeten, om mee te eten, of om een ander iets te geven (zoals geld). De reden hiervoor is dat mensen in sommige delen van het land deze hand gebruiken in plaats van toiletpapier als ze naar de WC moeten. Je begrijpt: als mensen hun linkerhand wél gebruiken voor bijvoorbeeld het aangeven van voorwerpen, dan vinden Senegalezen dat heel erg onbeleefd.

Iemand een kleinigheidje geven als je op bezoek kom is ook een belangrijk deel van het dagelijks leven. Dit kan bijvoorbeeld wat fruit of een pakje thee zijn. En, denk eraan je gasten naar de deur te begeleiden als ze weggaan!

Je goed kleden is ook een belangrijk deel van de Senegalese cultuur. Kleermakers vind je overal en de markten hangen vol met kleren, vaak in alle kleuren van de regenboog. Het meest traditionele is de ‘kaftan’ - een katoenen of zijden mantel voor mannen, en de ‘grand boubou’, een gewaad voor vrouwen met grote mouwen. Om de traditie in ere te houden, worden deze kleren elke vrijdag gedragen.

Onderwijs is verplicht en gratis voor kinderen tot 16 jaar. Echter, het Minsterie van Arbeid heeft aangegeven dat het onderwijssysteem de grote vraag niet aankan. Vanwege het (te) hoge aantal leerlingen per school, is buiten-schools onderwijs vrij normaal. Hier worden praktische en beroepsvoorbereidende vakken gegeven. Toch is het analfabetisme hoog, vooral onder vrouwen. Dit bestrijden was een van de belangrijkste doelen van het onderwijsbeleid van 1998 – 2008.

De regering van Senegal probeert op een ambitieuze manier natuurbescherming en armoedebestrijding tegelijk aan te pakken. Hieronder vind je meer details en lees je over andere milieu-initiatieven.

Overheidsstrategie

De strategie van de Senegalese regering bestaat uit negen aparte programma’s met de volgende doelen:

• Kennisverbetering van het milieu en natuurlijke rijkdommen
• Harder optreden tegen de vernietiging en degradatie van het milieu en van natuurlijke rijkdommen
• Zorgen dat het land beter in staat is om actie te ondernemen om de natuur te behouden

Hoe doen ze dit? De gemeenschap speelt een belangrijke rol, door deel te nemen aan de programma’s en ideeën aan te dragen om deze te verbeteren. De overheid traint en helpt lokaal bestuur en de gemeenschap. Ook heeft de overheid onderzoekersteams die samenwerken met internationale deskundigen om de effecten van klimaatverandering beter te kunnen begrijpen. Bijdragen van particulieren zijn ook erg welkom.

Wil je meer informatie over deze programma’s, kijk dan op de website van het Senegalese Ministerie van Milieu en Natuurbescherming (Franstalig) -http://www.environnement.gouv.sn/

Kyoto Protocol

Het Kyoto Protocol eist van de ontwikkelde landen dat zij de uitstoot van broeikasgassen tussen 2008 en 2012 terugbrengen met ruim 5% vergeleken met het niveau van 1990. Misschien vraag je je af waarom dit alleen voor de ontwikkelde landen geldt. De reden is dat klimaatverandering vooral door deze landen is veroorzaakt . Ook kan een verplichte terugdringing van broeikasgassen de ontwikkeling van ontwikkelingslanden remmen. De ontwikkelingslanden - zoals Senegal - die het Kyoto Protocol hebben ondertekend, hebben geen uitstoot-beperkingen gekregen. Dat blijft zo tot 2012, daarna moet een nieuw verdrag worden ondertekend.

Nationale Adaptatie Actie Programma’s (NAPAs)

Elk jaar wordt een Klimaattop georganiseerd (ook wel: COP, Conference Of Parties). Bijna alle staatshoofden van de wereld komen dan bij elkaar. Tijdens COP7 in 2001 realiseerde men zich dat de minst ontwikkelde landen, zoals Senegal, extra hulp nodig hebben om met de effecten van klimaatverandering om te kunnen gaan. De Engelse term voor minst ontwikkelde landen is Least Developed Countries, afgekort wordt dat LDCs. Om deze minst ontwikkelde landen te helpen met de broodnodigde aanpassingen, is er een ‘LDC-werkprogramma’ gemaakt. De NAPA’s (National Adaptation Programmes of Action) zijn een onderdeel van dit werkprogramma. Deze adaptatieprogramma’s worden voor elk land apart gemaakt.

De NAPA’s zijn vooral gericht op de allerbelangrijkste levensbehoeften. Deze projecten worden naar het VN Raamwerk Conventie Klimaatverandering (UNFCCC: UN Framework Convention on Climate Change) gestuurd. Ze worden zo gepresenteerd dat iedereen het kan begrijpen; van beleidsmakers tot de lokale dorpen. Het geld om de projecten uit te voeren komt uit een speciaal LDC Fonds.

Senegal heeft al projecten ingediend in 4 sectoren. Dit zijn: ecosystemen op het vasteland; kust en mariene ecosystemen; binnenwateren; en onderwijs en capaciteitsversterking. Mocht je hier meer over willen weten, kijk dan eens op de UNFCCC-website (Engelstalig):  ttp://unfccc.int/cooperation_support/least_developed_countries_portal/napa_priorities_database/items/4583.php

Adaptatiefonds

Het Adaptatiefonds werd opgezet als onderdeel van het Kyoto Protocol om ontwikkelingslanden te helpen om te gaan met de gevolgen van klimaatverandering. De verwachting is dat in 2012 een totaalbedrag van 250-350 miljoen Amerikaanse Dollars beschikbaar is voor projecten.

Voor elke overheid was de eerste stap een organisatie te selecteren die projectvoorstellen beoordeelt, die verantwoordelijk is voor de verdeling van het geld én het in de gaten houden (monitoren) van de verschillende projecten. In Senegal is hiervoor het Ecologisch Monitoring Centrum (CSE in het Frans) opgezet: http://www.cse.sn/adaptation. De eerste ronde voor projectvoorstellen is in april 2010 begonnen.

Wil je meer over het Aanpassingsfonds weten, klik dan op de volgende link (Engelstalig). http://www.adaptation-fund.org/

Mitigatieprogramma

Om de uitstoot van broeikasgassen tegen te gaan heeft Senegal een aantal strategieën ontwikkeld, zoals bijvoorbeeld:

• Een speciaal biobrandstofproject. Hierbij wordt biodiesel gemaakt van de olie van deJatropha curcas plant.
• Microkrediet voor families die meer duurzame energie willen gebruiken om zo minder broeikasgassen uit te stoten.

Kijk hier voor meer informatie over het programma (Franstalig):http://www.compete-bioafrica.net/policy/070801-Programme%20National%20Biocarburants.pdf

Land-Specifieke Mitigatie Acties (Nationally Appropriate Mitigation Actions:NAMAs)

Met NAMAs kunnen ontwikkelingslanden vrijwillig projecten opstarten om hun uitstoot van broeikasgassen te verminderen. Zij kunnen daarvoor financiële steun vragen bij de ontwikkelde landen. Dit idee werd voor het eerst gelanceerd tijdens de Bali Klimaattop in 2007. Na veel discussie, werd het opgenomen in het Kopenhagen Akkoord van december 2009. Tot oktober 2010 had Senegal nog geen NAMA ingediend bij de VN. Maar zij kunnen dit alsnog te doen.

Wil je meer informatie over NAMAs die wél zijn ingediend, klik dan op deze UNFCCC link (Engelstalig)- http://unfccc.int/home/items/5265.php

La Grande Muraille Verte

Senegal is een ander belangrijk project gestart. In het Frans heet dat ‘La Grande Muraille Verte’ (‘De Grote Groene Muur’). Dit is een groene strook van 7000 kilometer lang en 15 kilometer breed, die van west naar oost door heel Noord-Afrika loopt en beplant is met verschillende soorten planten. Deze strook moet de stad Dakar (in Senegal) gaan verbinden met Djibouti (aan de Golf van Aden en de Rode Zee). Het doel ervan is dat de ‘muur’ een bescherming gaat vormen tegen de oprukkende woestijn en de verschillende landen van de Sahel-Sahara zone met elkaar verbindt. Wil je hier meer over weten? Kijk op dan de volgende link:http://www.grandemurailleverte.org/